ẢNH TƯ LIỆU

Danhsachhoivien

Văn học - Nghệ thuật :: Bảo tồn và phát triển hát Xoan

(Nguoiphutho.com) Hiện nay phục hồi hát Xoan có ý nghĩa quan trọng trong việc giáo dục ý thức của giới trẻ về bảo tồn di sản văn hoá của dân tộc. Vậy bảo tồn, gìn giữ những làn điệu Xoan như thế nào?
  
 Biểu diễn hát xoan trong chương trình "Về miền lễ hội cội nguồn dân tộc Việt Nam" năm 2011.   Ảnh Phương Thanh 

Trước hết, những tư liệu đã sưu tầm được phải sử dụng làm tư liệu tại bảo tàng, thư viện của tỉnh đồng thời được nhân bản làm tư liệu nghiên cứu, phổ biến. Chúng ta có thể đưa hát Xoan có chọn lọc và cải tiến vào lễ hội, đặc biệt là với những nơi từng là quê hương của hát Xoan cổ truyền. Tuy là môi trường "tái sinh" nhưng nó vẫn là điều kiện thích hợp nhất để bảo tồn và phát triển hát Xoan.

Khuyến khích duy trì các phường Xoan gốc, hoạt động thường xuyên, khuyến khích tục hát giữ cửa đình. Tổ chức cho các nghệ nhân truyền dạy cho các lớp thanh thiếu niên của địa phương. Khuyến khích nghệ sĩ các đoàn nghệ thuật trong và ngoài tỉnh xây dựng các tác phẩm, chương trình tiết mục dựa trên chất liệu đề tài của hát Xoan. Đây là hướng đi khó, công phu trong việc bảo tồn và phát triển nghệ thuật cổ truyền trong đó có hát Xoan.

Tăng cường tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng giới thiệu về di sản hát Xoan Phú Thọ. Lưu giữ, giới thiệu, quảng bá tư liệu hát xoan tại  Bảo tàng HùngVương  tỉnh Phú Thọ (có thể thành lập ngân hàng dữ liệu về văn hoá phi vật thể, trong đó tập trung nghiên cứu, sưu tầm về văn hoá thời đại Hùng Vương) phục vụ cho nghiên cứu và lập hồ sơ đề nghị UNESCO công nhận là di sản văn hoá thế giới.

Các giải pháp để bảo tồn và phát huy di sản hát Xoan, chúng ta có thể thành lập các phường hoặc các CLB hát Xoan. Nhà nước hỗ trợ về hướng dẫn chuyên môn để duy trì bảo tồn được hát Xoan gốc; tổ chức liên hoan, giao lưu, hội diễn thường xuyên các phường, câu lạc bộ Xoan; hỗ trợ trang thiết bị và một phần kinh phí để tập luyện, truyền dạy, trợ cấp thường xuyên cho các nghệ nhân lưu giữ và truyền dạy. Hình thành các tua, tuyến du lịch gắn với hát Xoan và các di tích lịch sử vùng Xoan.

Những nghệ nhân hát Xoan đều đã ở cái tuổi xưa nay hiếm, trong khi đó, lớp trẻ kế cận lại chưa thực mặn mà với làn điệu Xoan. Bởi vậy, có một cách làm khá hay là phổ cập hoá hát Xoan. Các thế hệ nối tiếp nhau trên mảnh đất Phú Thọ phải hiểu biết, yêu mến vốn văn hoá quê hương mình để có trách nhiệm bảo tồn, phát huy nó. Phổ cập hát Xoan có nhiều cách, nhiều hình thức. Cơ bản là chọn lọc, nâng cao hát Xoan để đưa vào chương trình giáo dục- giáo dục phổ thông và chuyên nghiệp.

Có như vậy, hát Xoan mới được lưu giữ, bảo tồn và phát triển.

Anh Tuấn (Nguồn: www.baophutho.vn)